Algemeen: Beheersgebied Berkel

Het beheersgebied Berkel bestaat uit het stroomgebied van de Berkel, diverse zijtakken waarvan de Groenlose Slinge de belangrijkste is (zie ook detailkaart). Enkele aparte stroomgebieden wateren direct af op de IJssel of het Twentekanaal. Het totale beheersgebied van de Berkel is ruim 94.600 ha groot, waarvan 43.000 ha in Duitsland en 51.600 ha in Nederland. Dit is inclusief enkele stroomgebieden die niet via de Berkel maar direct afwateren op het Twentekanaal of de IJssel, zoals:

  • Het stroomgebied van de Visserij en Grote Waterleiding. De Visserij ligt tussen Lochem en Borculo, stroomt vanuit het zuiden naar de Berkel en gaat via een sifon onder de Berkel door. Vanaf hier gaat de watergang verder onder de naam de Grote Waterleiding, die uitmondt in het Twentekanaal. Het watersysteem van de Visserij – Grote Waterleiding staat niet helemaal los van de Berkel – Groenlose Slinge. De Visserij wordt in de zomer namelijk gevoed vanuit de Meibeek.
  • De Dommerbeek en Oude Fliederbeek wateren direct af op de IJssel (zie kaart 3.1).
  • De Eefsebeek stroomt uit in het Twentekanaal benedenstrooms van de Sluis bij Eefde.
  • Noordelijk van Lochem monden de Aalsvoorst en de Tenkhorsterbeek ook uit op het Twentekanaal.

Het Duitse deel van het stroomgebied omvat naast de Berkel ook de bovenlopen van de Ramsbeek, de Beurzerbeek, de Ratumsebeek en de Willinkbeek.

WS

Kaart 3.1: Watersysteem beheersgebied Berkel (algemeen) Detailkaart watersysteem.

De Berkel is totaal circa 115 km lang waarvan 45 km in Nederland. Het Duitse deel van de Berkel is 70 km. De Berkel in Nederland ontvangt water van diverse zijtakken waarvan de 28 km lange Groenlose Slinge de grootste is. Op drie plaatsen kan water naar het Twentekanaal worden afgelaten. In totaal zijn er 498 stuwen in het beheersgebied, waarvan 50 vaste overlaten. De overige stuwen bestaan uit schuif-, schotbalk-, klep- en ook cascadestuwen. De stuwen in de Berkel, Groenlose Slinge en diverse bovenlopen zijn (of worden) vispasseerbaar gemaakt.

Tabel 3.1: Watersysteemkenmerken van watergangen in het Berkel beheersgebied

3.1

De benaming/begrenzing van KRW-waterlichamen (watersysteem van bepaalde afmetingen waarover aan de EU gerapporteerd moet worden) is anders dan in de Legger (kaart met watergangen, afmetingen en onderhoudsafspraken die hoort bij de keur). De situatie in de legger doet het meest recht aan de werkelijke / historische situatie. Bij het begrenzen van KRW zijn andere argumenten gebruikt, zoals ecologische situatie en minimale oppervlakte stroomgebied.

Literatuur

[001B] Onderzoeksrapport bij: Aanvullend GGOR (gewenst grond- en oppervlaktewaterregiem) Benedenloop Berkel (Rapport, 2011)

[004A] Gij beken eeuwig vloeiend; Water in de streek van Rijn en IJssel’ (Boek, 2000)

[004B] Historisch Waterbeheer, een benadering van historische watersystemen: definities en voorbeelden (Rapport, 2005)

[005B] De Berkel beschouwd (Boek)

[007B] Uitwerking model Ruimte Berkelvisie

[008B] Draaiboek wateroverlast Berkel (Rapport, 2014)

[009B] Gewässersteckbrief Berkel (Factsheet)

[010B] Onderzoeksrapport bij: Aanvullend GGOR Benedenloop Berkel (Rapport 2011)

[011B] Hydrologisch Onderzoek in het Leerinkbeekgebied (Rapport, 1970)

[016B] Vitens (drinkwaterbedrijf), Gebiedsdossier Haarlo - Olden Eibergen (Artikel)

[017B] Gebiedsdossier Haarlo - Olden Eibergen (factsheet)

[018B] Gebiedsdossier Vorden (Rapport, 2012)

[024A] Visplan Rijn en IJssel, Deel 2: gebiedsgerichte uitwerking in factsheets (formulieren waarin de kenmerken, doelen en maatregelen voor waterlichamen worden beschreven) (Rapport, 2013)

[026B] Gemeente Lochem, Ontwerp bestemmingsplan buitengebied (Rapport,2010)

[029B] Detailkaart watersysteem Berkel, bijlage 3 Calamiteitenbestrijdingsplan wateroverlast en watertekort) (Kaart, 2013)

[030B] De Ramsbeek: Geschiedenis van een verdwenen Marke (artikel, 1998)

Zie bibliotheek voor digitaal beschikbare documenten.