Algemeen: Beheersgebied Oude IJssel

3.1 WS

Kaart 3.1: Watersysteem beheersgebied Oude IJssel (algemeen)

Het watersysteem in het beheersgebied van de Oude IJssel bestaat naast de Oude IJssel uit enkele beken en een netwerk aan kleinere watergangen. Voor de systeembeschrijvingen is het beheersgebied van de Oude IJssel opgedeeld in 4 deelgebieden:

Het totale beheersgebied van de Oude IJssel is ongeveer 122.000 ha. groot, waarvan ruim 36.000 ha. in Nederland. Via diverse watergangen wordt water vanuit Duitsland naar Nederland aangevoerd (zie kaart 3.1).

  • De Issel wordt bij Gendringen Oude IJssel;
  • De Bocholter Aa gaat bij Dinxperlo over in de Aastrang;
  • De Schlinge is de bovenloop van de Boven Slinge.

Na de Aastrang de grens heeft gepasseerd mondt de Keizersbeek uit in de Aastrang die vervolgens zelf bij Ulft uitmondt in de Oude IJssel. Achtereenvolgens monden de Bergerslagbeek (ook bij Ulft), Bielheimerbeek (vlak na de sluis de Pol) en het Waalse Water uit in de Oude IJssel. Ten westen van de Oude IJssel ligt een stroomgebied met ondermeer het Waalse Water, Vethuizense Reefse wetering en Grote wetering. Tussen Doetinchem en Doesburg is de Oude IJssel bedijkt en is het stroomgebied heel smal, soms maar enkele honderden meters. De rivier zelf is hier breed, diep en gekanaliseerd ten behoeve van de beroepsscheepvaart. Bij Doesburg wordt het Oude IJsselwater afgelaten in de IJssel. De waterbodems van de van de overige watergangen liggen relatief dicht onder aan het maaiveld, hier is de waterdiepte vaak ook beperkt. De drooglegging voor de landbouw speelt hierbij een rol. In de grotere beken, zoals Aastrang en Boven Slinge, kan de bodemhoogte bij grote afvoeren leiden tot wateroverlast. Hier zijn op sommige plaatsen ook kades aangelegd.

4.2

Figuur 3.1 Schematische weergave van het Beheersgebied Oude IJssel (paars = inlaat); Deelgebieden Waalse Water (roze); Oude IJssel (blauw); Boven Slinge / Bielheimerbeek (grijs); Wisch-beken (groen) en Aastrang + Keizerbeek (lila).

De totale lengte van de watergangen is ruim 939 km. De watergangen zijn voornamelijk gegraven sloten of rechtgetrokken beeklopen en voeren water af richting de beken of de Oude IJssel. Met behulp van ruim 300 stuwen wordt het peil geregeld en water vastgehouden in drogere periodes. Voor de Oude IJssel en Aastrang zijn peilbesluiten vastgesteld.

Tabel 3.1: Watersysteemkenmerken van watergangen in het Oude IJssel beheersgebied

3.1

De benaming/begrenzing van KRW-waterlichamen is anders dan in de Legger. De situatie in de legger doet het meest recht aan de werkelijke / historische situatie. Bij het begrenzen van KRW zijn andere argumenten gebruikt, zoals ecologische situatie en minimaal oppervlakte stroomgebied (zie waterkwaliteit).

Stedelijk gebied

De Oude IJssel en bovenstroomse beken stromen langs en/of door enkele woonkernen.

  • De Keizersbeek en Boven Slinge stromen door Aalten
  • De Boven Slinge stroomt langs Winterswijk, Varsseveld en Gaanderen
  • De Oude IJssel stroomt door Doetinchem en langs Terborg, Ulft, Gendringen en Doesburg.
  • De Aastrang stroomt langs Dinxperlo.

De hoeveelheid stedelijk water is in de meeste kernen beperkt tot enkele vijvers en kleine watergangen. Alleen in het laaggelegen Doesburg is er een netwerk van grachten en singels die gevoed worden met water uit de Oude IJssel. Bij droge omstandigheden wordt deze aanvoer verminderd (zie peilbeheer). Ook liggen er enkele woonboten op de Oude IJssel. In of bij vrijwel alle woonkernen zijn overstorten aanwezig, gekoppeld aan (verbeterd) gescheiden of gemengde systemen. Er zijn vier RWZI’s in het beheersgebied.

  • RWZI Aalten, loost op de Keizersbeek;
  • RWZI Dinxperlo, loost op de Aastrang;
  • RWZI Varsseveld, loost op de Boven Slinge;
  • RWZI Etten, loost op de Oude IJssel.

De effecten van deze lozingen op de waterkwaliteit en afvoeren zijn beschreven in respectievelijk waterkwaliteit en waterbalans

Literatuur

[002OIJ] Draaiboek: Watertekort Stroomgebied Oude IJssel (Rapport, 2014)

[003OIJ] Detailkaart watersysteem Oude IJssel, bijlage 3 Calamiteitenbestrijdingsplan wateroverlast en watertekort (Kaart, 2013)

[004OIJ] Gewässersteckbrief Issel, tabel 1,2-3 (factsheet)

[006OIJ] Strijd om de rivieren 200 jaar rivierenbeleid in Nederland (Rapport, 2006)

[026OIJ] Gewässersteckbrief Schlinge Tab. 1.2-5 (factsheet)

[027OIJ] Gewässersteckbrief Bocholter Aa Tab. 1.2-4 (factsheet)

Zie bibliotheek voor digitaal beschikbare documenten.


Rothe Spikerstau 3 - foto F. v. Loopik 2012

Stuw in Duitsland

3.1 WS

Kaart 3.1 Watersysteem beheersgebied Oude IJssel

Oude IJssel bij Ulft winterlandschap 2004

Oude IJssel bij Ulft

kaart OIJ met dui

Stroomgebied Oude IJssel

Uitstroming Oude IJssel 1 - foto De Jongluchtfotografie 1998

Monding Oude IJssel in IJssel

Foto 3 stuw Voorst sept.2014

Balansstuw Voorst in Aastrang

figuur 3.1

figuur 3.1 Schematische weergave watersysteem beheersgebied Oude IJssel